De koers van bitcoin is na een nieuwe piek scherp teruggevallen. Beleggers wereldwijd vragen zich af of er nu sprake is van een berenmarkt. Op het moment van schrijven wisselen optimisme over bitcoin-ETF’s en vrees voor economische onzekerheid elkaar snel af. Voor Nederlandse en Europese ondernemers spelen ook regels als MiCA en belasting in box 3 crypto Nederland een rol.
Correctie geen berenmarkt
Bitcoin staat bekend om grote schommelingen. Een snelle daling na een recordrally past bij dit patroon. Dat maakt een correctie nog geen structurele berenmarkt. De vraag is of de daling gepaard gaat met zwakke vraag, lage liquiditeit en verslechterende economische omstandigheden.
Veel beleggers gebruiken 20 procent daling vanaf de top als grens. In cryptomarkten is die grens minder bruikbaar door hogere volatiliteit. Belangrijker zijn de duur van de daling en het herstelvermogen. Keert de instroom van nieuw kapitaal terug, dan blijft de trend vaak intact.
Ondernemers die bitcoin op de balans overwegen, moeten rekening houden met grote prijsschommelingen. Dit vraagt om duidelijke risicolimieten en liquiditeitsbuffers. Ook een interne afspraak over het maximale deel van de kas dat in crypto mag worden gehouden helpt. Zo blijft financiering van de bedrijfsvoering voorspelbaar.
Een berenmarkt is meestal een daling van 20% of meer ten opzichte van de piek, die langer aanhoudt en gepaard gaat met zwakke vraag.
ETF-stromen haperen tijdelijk
De introductie van Amerikaanse spot-ETF’s van partijen als BlackRock en Fidelity bracht veel nieuw geld naar bitcoin. Wanneer de instroom afzwakt of omslaat in uitstroom, neemt de koopdruk af. Dat kan dalingen versterken. In Europa bestaan al langer ETP’s, maar die zijn kleiner en hebben minder markteffect.
Voor Nederlandse beleggers is de keuze tussen beursgenoteerde producten en directe aanhouding belangrijk. Beursproducten bieden gemak en vaak betere bewaring. Directe aanhouding geeft meer controle maar ook meer verantwoordelijkheid. In beide gevallen geldt dat kosten en liquiditeit bepalend zijn voor rendement.
Bedrijven die via een ETF blootstelling zoeken, moeten hun treasurybeleid daarop inrichten. Denk aan daglimieten, escalatie bij grote bewegingen en rapportage aan het management. Een periodieke herweging kan uitschieters dempen. Zo blijft het risico binnen vooraf bepaalde kaders.
Halvering verlaagt aanbod
De recente bitcoin-halvering heeft de nieuwe uitgifte per blok verlaagd. Dat vermindert structureel het aanbod dat miners op de markt brengen. Op korte termijn kunnen miners juist meer verkopen om cash te maken. Dit kan het koersbeeld tijdelijk vertroebelen.
Vooral bij hogere energiekosten staan minder efficiënte miners onder druk. Zij verminderen soms productie of liquideren voorraden. Zodra de markt stabiliseert, neemt die verkoopdruk af. Dan kan de lagere uitgifte weer doorwerken in schaarste.
Voor Europese bedrijven is de halvering vooral een marktfactor om te volgen. Het zegt niets over de waarde van crypto-toepassingen in het eigen businessmodel. Ondernemers doen er goed aan scenario’s te maken met verschillende koersen. Zo wordt duidelijk hoe gevoelig omzet, marge en cashpositie zijn.
MiCA scherpt toezicht aan
De Europese MiCA-verordening zet nieuwe kaders voor crypto. Aanbieders van cryptodiensten (CASP’s) hebben een MiCA-vergunning nodig en moeten klantgelden veilig scheiden. ESMA en nationale toezichthouders, zoals de AFM en De Nederlandsche Bank, vullen dit toezicht in. Dit moet risico’s voor consumenten en markten verkleinen.
Marketing van crypto valt onder strengere informatieplichten. Waarschuwingen moeten duidelijk zijn en kosten transparant. Ook gelden regels tegen marktmisbruik, zoals wash trading en manipulatie. Voor ondernemers betekent dit: kies een dienstverlener met vergunning en aantoonbare custody-standaarden.
In Nederland vervangt MiCA het huidige Wwft-registratieregime voor cryptobedrijven. Er is een overgangsfase, maar partijen zonder vergunning lopen straks tegen beperkingen aan. Ondernemers die crypto-betalingen willen accepteren, moeten dit toetsen bij hun betaaldienstverlener. KYC- en AML-processen blijven verplicht.
Gevolgen voor Nederlandse mkb’ers
Acceptatie van crypto als betaalmiddel blijft mogelijk, maar brengt extra stappen mee. De btw op uw product of dienst blijft gelden, de omwisseling van crypto naar euro’s is btw-vrijgesteld. Zorg voor directe conversie naar euro om koersrisico te beperken. Controleer ook contracten met leveranciers en banken op beperkingen.
Fiscaal valt crypto in Nederland in box 3 als overige bezitting. Dat kan leiden tot een relatief hoog fictief rendement en dus hogere belastingdruk. Ondernemers met een bv die crypto’s op de balans zetten, krijgen te maken met jaarrekening- en waarderingsvragen. Onder IFRS geldt bitcoin vaak als immaterieel actief, wat de verslaggeving complex maakt.
Beleggingsbeleid vraagt om eenvoudige regels. Gebruik geen leverage, stel verlieslimieten in en houd de allocatie bescheiden. Leg keuzes vast in een treasury-statuut en evalueer elk kwartaal. Zo blijft de discussie zakelijk en datagedreven.
Waar beleggers op letten
Let op de richting en omvang van ETF-instroom en -uitstroom. Die geven een vroeg signaal van vraag of juist terugtrekkend kapitaal. Kijk ook naar handelsvolumes bij stijgende en dalende dagen. Hoge volumes op dalingen wijzen op zwakte, lage volumes op uitdoving van verkoopdruk.
Volatiliteit is een nuttige graadmeter. Een dalende volatiliteit na een correctie wijst vaak op stabilisatie. Extreem hoge volatiliteit duidt op stress en ongeordende handel. Voor ondernemers helpt dat bij timing van in- en uitstappen binnen vooraf vastgestelde bandbreedtes.
Tot slot speelt beleid een grote rol in Europa. De uitrol van MiCA en handhaving door AFM en DNB bepalen de speelruimte. Vergunning, bewaring en klantbescherming worden de norm. Dat kan het vertrouwen in de markt vergroten, ook na een scherpe correctie.